روغن ولک چیست؟ راهنمای کامل استفاده در باغداری
روغن ولک یکی از مهمترین ترکیبات مورد استفاده در باغداری است که بهعنوان یک ماده سوپانسیون روغنی و شکننده خواب درختان شناخته میشود. زمانی که نیاز سرمایی درخت بهطور کامل تامین نشود، استفاده از این روغن میتواند به بیدار شدن درخت و بهبود روند رشد آن کمک کند.
در این مقاله به بررسی کامل روغن عالی ولک، نقش آن در تامین نیاز سرمایی، نحوه تشخیص روغن با کیفیت و روش صحیح استفاده از آن میپردازیم.
نیاز سرمایی درخت چیست؟
نیاز سرمایی به مکانیزم طبیعی خواب و بیداری درخت گفته میشود. اگر این نیاز تامین نشود، مشکلات متعددی برای درخت ایجاد خواهد شد، از جمله:
-
ضعف در تولید جوانه گل
-
تاخیر در گلدهی
-
پیری زودرس درخت
-
کاهش متابولیسم و جذب عناصر غذایی
-
کاهش تعداد میوه در خوشه
-
کاهش قدرت جوانهزنی و زندهمانی دانه گرده
-
عدم تشکیل جوانه گل برای سال بعد
-
ریزش زودهنگام برگها
-
افزایش حساسیت به گرما و تنش آبی
در صورت تامین نشدن نیاز سرمایی حتی تا دو سال ممکن است باغ بدون محصول باقی بماند.
بیشنر بخوانید: نیازهای سرمایی درخت پسته
نقش روغن ولک در تامین نیاز سرمایی
یکی از مهمترین کاربردهای ولک کمک به شکستن رکود یا خواب درخت است.این روغن با ایجاد پوشش روی سطح درخت باعث:
-
افزایش تنفس گیاه
-
کاهش هورمونهای خواب
-
بیدار شدن سریعتر درخت (حدود دو هفته زودتر)
میشود و در نتیجه گلدهی در شرایط مناسبتری انجام میگیرد.
انواع شکنندههای رکود درخت
1. ارگرها (ترکیبات شبه هورمونی)
این ترکیبات زیستی به تامین نیاز سرمایی کمک میکنند و استفاده از آنها در حال گسترش است.
2. روغن ولک
یکی از رایجترین گزینهها برای کمک به خروج درخت از خواب زمستانی است و بهدلیل عملکرد موثر، بین باغداران بسیار محبوب است.
روغن ولک با کیفیت چه ویژگیهایی دارد؟
امروزه برندهای مختلفی از روغنه ولک در بازار وجود دارد و همه آنها کیفیت یکسانی ندارند. برای انتخاب روغن مناسب به نکات زیر توجه کنید:
-
رنگ زرد کمرنگ و ظاهری شبیه سس مایونز
-
میزان ناخالصی پایین
-
بررسی پارامترهایی مانند پارافین، نقطه ریزش و ویسکوزیته (از طریق آزمایش)
-
خرید از فروشندگان معتبر یا دارای برگه آزمایش
هرچه ناخالصی روغن ولک کمتر باشد، اثرگذاری آن بیشتر و آسیب احتمالی کمتر خواهد بود.
روغنه ولک بیکیفیت میتواند باعث پیری زودرس درخت و خروج آن از چرخه اقتصادی شود.
چه زمانی باید روغن ولک پاشی انجام شود؟
تصمیم برای استفاده از روغن ولک کاملاً وابسته به شرایط منطقه، تجربه باغدار و نظر کارشناس است. سه فرضیه رایج در این زمینه وجود دارد:
فرضیه اول: کمبود نیاز سرمایی
اگر نیاز سرمایی تامین نشده باشد، روغن پاشی با دوز متعارف توصیه میشود.
مثال: در رقم اکبری حدود 60 در هزار.
فرضیه دوم: تامین نسبی نیاز سرمایی
اگر میزان سرما نزدیک به نیاز سرمایی باشد، دوز روغنه ولک باید کمتر از حد معمول باشد.
مثال: در رقم اکبری حدود 50 در هزار.
فرضیه سوم: تامین کامل نیاز سرمایی
در این حالت معمولاً نیازی به روغن ولکپاشی نیست.
اهمیت شرایط بهار در استفاده از روغن ولک
حتی اگر نیاز سرمایی تامین شده باشد، گرمای بیش از 27 درجه در زمان گلدهی میتواند به جوانهها آسیب بزند. در چنین شرایطی، استفاده از چنین روغنی میتواند باعث جلو افتادن گلدهی و کاهش خسارت شود.
بهترین زمان روغنپاشی با روغن ولک
-
بررسی دقیق دما قبل از شروع عملیات
-
پایان عملیات تا حداکثر 10 اسفند
-
شروع روغن پاشی از ارقام با نیاز سرمایی بالاتر
نحوه صحیح استفاده از روغن ولک
برای افزایش تاثیر روغنه مرغوب ولک، این نکات را رعایت کنید:
-
قبل از استفاده، روغن را کاملاً یکنواخت مخلوط کنید.
-
هنگام ریختن در تانکر از همزن استفاده شود.
-
تمام درخت به صورت یکنواخت پوشش داده شود.
-
7 تا 10 روز قبل و بعد از روغن پاشی هرس انجام نشود.
-
حداقل 7 روز قبل و بعد از عملیات، بارندگی شدید یا باد گرم وجود نداشته باشد.
-
درخت گرد و خاک نداشته باشد.
-
در دمای کمتر از 4- درجه روغن پاشی انجام نشود.
-
بهترین دما: 4 تا 21 درجه سانتیگراد
-
روغن ولک با گوگرد یا قارچکشها مخلوط نشود.
-
روی درختان ضعیف یا دارای تنه سرخی استفاده نشود.
نکات مهم برای باغداران درباره روغن ولک
استفاده از روغن مانند شمشیر دو لبه است و باید با آگاهی انجام شود. اگر قصد روغن پاشی ندارید میتوانید:
-
از هفته آخر بهمن درختان را با آب یا محلولهایی مانند اوره یا نیترات پتاسیم شستشو دهید.
-
ابتدا بخشی از باغ را به صورت پایلوت روغن پاشی کنید و سپس تصمیم نهایی بگیرید.